Ergenlik Döneminde Kendini Tanımak İçin 5 Etkili Yol

 

Ergenlik döneminde kimlik kavramının cinsel, sosyal ve mesleki olmak üzere 3 boyutta geliştiğini kuramsal temelleriyle birlikte Erik Erikson’un Kimlik Kazanma ve Rol Karmaşasının 3 Temel Boyutu ve Mesleki Kimlik yazısında açıkladık. Gelelim, kendini tanımak ve kendine uygun bir meslek seçimi yaparak hayat yolculuğunu çizmek isteyen gençlerin yapması gerekenlere. 

1) Günlük tutma; Günlük tutma çocukların ve gençlerin günlük etkinliklerini düzene sokmada ve duygularını fark etmede kullanılabilecek eski ve çok etkili bir yöntemdir. Günlük tutma, organize olmada güçlük çeken, dikkat eksikliği ya da odaklanma sorunu yaşayan bireylerde de çok etkili sonuçlar verebilmektedir. Tuttuğu günlükler yardımıyla kişi, ilgi alanlarını ve karşılaştığı olaylara nasıl tepkiler verdiğini, güçlü ve zayıf yanlarını yazarak fark edebilir. 

2) Hedeflerini, amaçlarını isteklerini yazma ve planlama; Hayal kurma çocukluğun harcıdır. Daha açık bir ifadeyle çocuklar geleceklerini hayalleri üzerine inşa ederler. Birçok başarılı yetişkinin, ulaştığı başarılı yaşam olaylarını, çocukluğundan beri hayal ettiğini ve bunun için sistemli bir şekilde çalıştığını dile getirdiğini duyarız.

Hayallerin daha net ifadeler ile büyük hedefler ve daha küçük amaçlar halinde yazma, hatta şemalaştırma bu hayalleri gerçekleştirmek için ilk adım olabilir. İsteklerini bilen, bunları yazıyla ifade edebilen ve bu isteklere ulaşmayı hedefleyen bir plan yapabilen kişi, kendini tanıma yolunda büyük ve önemli bir adım atmış demektir.

3) Sevdiği bir spor alanında düzenli olarak egzersiz yapma

Spor,  hiçbir zaman yalnızca bedensel gelişim için gerekli değildir. Sporun vücutta yarattığı değişim, gerek dış görünüşe yaptığı olumlu etki, gerekse spor sayesinde salgılanan mutluluk hormonu (endorfin) ile hem uzun hem de kısa vadede etkilidir.

Çocukların ve gençlerin sağlıklı gelişimi için sporun gerekliliğini tartışmak yersiz olur. Ancak spor, insanın yapabileceklerinin sınırını zorlayarak ve yaşamını organize etmesine olanak sağlayarak mesleki kimlik gelişimine de katkı sağlayabilir.

Takım sporları ya da bireysel yapılan spor etkinliklerinden hoşlanma, düzenli antrenman yapabilme, ağır koşullara dayanabilme ya da doğa sporlarından zevk alma gibi özellikler bireyin işbirliği, çalışma koşulları, yeteneğini gösterme ya da başarı gibi çalışma değerlerinden hangilerine sahip olduğu hakkında fikir verebilir.

4) Başkalarının görüşünü sorma

Anne babalar, öğretmenler ve akranlar bireyi tanıyan ve onun hakkında yakından bilgi sahibi olan kaynak kişilerdir. Ergenlik döneminde kafası ve duyguları karışık bir şekilde bunalımın içinden çıkamayan gençler için etrafındaki güvendiği ve değer verdiği diğer insanlar, ona kendisi hakkında yol gösterici bilgiler verebilir. Gençlerin eskiden beri severek kullandığı hatıra defterlerine yazı yazdırma, kendisi hakkında sorular sorma ve yanıtlarını yazılı olarak isteme gibi sevimli etkinlikler, kendisi hakkında detaylı bilgi edinmenin eğlenceli bir yolu olabilir.

5) Kişilik ve diğer psikolojik testleri uygulama

Kişilik testleri ile ilgi, yetenek ve değerler gibi diğer psikolojik boyutları ölçen testler, kişinin kendini tanımasında objektif ve net sonuçlar verebildiği için uzmanlar tarafından sıkça kullanılan bireyi tanıma teknikleri arasında yer almaktadır.

Okullarda mesleki yönlendirmede en sık kullanılan testler Akademik Benlik Kavramı Ölçeği, Kendini Değerlendirme Envanteri ve Holland Mesleki TercihEnvanteridir. Ayrıca Milli Eğitim Bakanlığı ile İşkur’un ortak olarak oluşturduğu Ulusal Mesleki Bilgi Sistemi içerisinde de son derece etkili faydalı bir ilgi, yetenek ve değer ölçeği üçlüsü yer almaktadır. Bu üç ölçek tamamlandığında kişiye uygun bir mesleki eşleşme raporu vermektedir. Kendinizi tanımak için yararlanabileceğiniz diğer bazı psikolojik testler hakkında şuradan bilgi edinebilirsiniz.