23 Nisan ve Çocuklukta Meslek Seçimi

 

Küçük hanımlar, küçük beyler... Sizler hepiniz, geleceğin bir gülü, yıldızı, bir bahtının aydınlığısınız. Memleketi asıl aydınlığa boğacak olan sizsiniz. Kendinizin ne kadar önemli, kıymetli olduğunuzu düşünerek ona göre çalışınız.

Mustafa Kemal Atatürk 

23 Nisan ve Çocukluk Mesleki Hayalleri

Eskiden, 23 Nisanlar çocukların büyüyünce, topluma ve dünyaya büyük katkılar sağlayacakları vurgulanarak kutlanırdı. Bugün ise bizler, çocukların şimdiden, dünyamız için büyük işler başarabildiğini görüyoruz.

İsveçli Greta Thunberg adlı öğrencinin 2018 yılında başlattığı ve iklim değişikliğine dikkat çekmek için yapılan Okul Grevi Hareketi, Türkiye’nin de dâhil olduğu 90’dan fazla ülkede, çocukların ve gençlerin katılımıyla uzun süre devam etti. Koronavirus salgınıyla birlikte Okul Grevi Hareketi de şekil değiştirmek zorunda kaldı. Şu an sadece toplumsal bilinç uyandırma niteliğinde devam ediyor.  Çığ gibi büyüyen Okul Grevi Hareketi bağımsız bir eylem olmanın yanı sıra, büyüklere barışçıl ve amacına uygun eylem pratiği konusunda da ders verir nitelikte idi.

Günümüzde çocuklar artık teknolojiyi de etkin bir biçimde kullanarak işe yarar olmanın ve yeteneklerini geliştirmenin yolunu daha kolay bulabiliyor. Eskiden büyüyünce gerçekleştirebilecek olan bazı çocukluk hayalleri, günümüz çocukları için artık hiç de uzak olmayabiliyor. Bu bakış açısının günümüz çocuklarının mesleki hayallerini ve meslek seçme biçimlerini de değiştirmesi olası.

“Büyünce Ne Olacaksın?” Sorusuna Yaratıcı Alternatifler

Mesleki hayaller, bireyin gelecekte ne olmak istediği şeklinde özetlenebilir. Çocukluk mesleki hayallerini bilmenin en basit yolunun,  “Büyünce ne olacaksın?” sorusuna verilen yanıtlar olduğunu söyleyebiliriz. Çocuklar için “Büyünce ne olacaksın?” sorusu içerik olarak basit görünse de çocuğun ilgilerinin yönünün bilinmesi açısından çok fazla bilgi verebilir.

90’lı yıllara kadar yapılan araştırmalarda çocukların ilgilerinin cinsiyete göre farklılaştığı görülürken, günümüzde çocuklar ile yapılan bu araştırmalar yinelendiğinde farklı sonuçlar elde edilebilir. Çünkü artık sürekli değişim gösteren kuşaklarla karşı karşıyayız.

Günümüzde mesleklerin bir dönüşümün eşiğinde olduğu ve mesleklerin artık beceri odaklı düşünülmesi gerektiği uzmanlar tarafında çokça vurgulanmaktadır. Meslekler, beceri ve yeterlilik odaklı tanımlar ile ifade edildikçe, ailelerin ve eğitimcilerin çocukların ilgilerini öğrenmek için daha yaratıcı soru alternatifleri bulması gerekebilir. Somut bir örnek vermek gerekirse, çocuklukta sorulan “Büyüyünce ne olacaksın?” sorusunun da “Büyüyünce ne yapabilir hale geleceksin?” sorusu ile değişebilir.

Ayrıca çocuğun ilgilerinin yanı sıra zevk ve beğenilerinin de meslek seçiminde önemli olduğunu hatırlatmak için “Büyüyünce hangi işi yaparsan mutlu olursun?” sorusu da sorulabilir. Böylece çocuğun mesleklere ilişkin duygusal farkındalığının artması sağlanabilir.